Thứ Năm Tuần V Thường Niên : ĐỨC TIN VƯỢT QUA LỜI THỬ
Thứ Năm Tuần V Thường Niên
Tin Mừng: Mc 7,24-30
ĐỨC TIN VƯỢT QUA LỜI THỬ
Kính thưa quý ông bà và anh chị em, hôm nay, khi chúng ta lắng nghe trang Tin Mừng theo thánh Máccô, chúng ta được mời gọi đi theo Chúa Giêsu trong một chuyến hành trình vượt ra khỏi biên giới quen thuộc, một chuyến đi không chỉ về địa lý mà còn về mặt tâm linh và thần học. Chúa Giêsu, sau bao ngày giảng dạy và làm phép lạ giữa những người Do Thái tại Galilê, Người đã quyết định “rời khỏi đó, đi tới miền Tia và Xiđôn.” Đây là những vùng đất ngoại bang, là nơi sinh sống của những người không thuộc về Dân được Tuyển chọn. Sự rút lui này của Chúa có một ý nghĩa sâu xa: Người muốn nghỉ ngơi, muốn có giây phút riêng tư để cầu nguyện và chuẩn bị, nhưng trên hết, Người đang hé mở cho chúng ta thấy rằng sứ mệnh của Người không bị giới hạn bởi bất kỳ ranh giới nào, dù là tôn giáo, dân tộc hay văn hóa.
Tin Mừng kể rằng: “Người vào một nhà và không muốn cho ai biết, nhưng không thể giấu được.” Tấm lòng nhân lành và quyền năng chữa bệnh của Chúa Giêsu đã tạo nên một sức hút không thể kìm hãm. Ánh sáng không thể bị nhốt kín trong chiếc thùng, và lòng thương xót thì không thể bị giữ lại trong một biên giới nhỏ hẹp. Chính vào lúc Người muốn ẩn mình đó, thì Người lại gặp gỡ một con người cụ thể, trong một hoàn cảnh đầy đau khổ: đó là người phụ nữ Hy Lạp, gốc Xirô Phênixi, có con gái bị quỷ ám. Cuộc gặp gỡ này trở thành một trong những điểm nhấn cảm động và sâu sắc nhất trong toàn bộ Tin Mừng, thách thức mọi định kiến và mở ra một chân trời mới về lòng thương xót của Thiên Chúa.
Người phụ nữ này không thuộc về Ítraen, bà là người ngoại bang, là kẻ bị coi là “ô uế” theo Luật Môsê. Tuy nhiên, khi nghe tin về Chúa Giêsu, bà không hề ngần ngại. Nỗi đau của người mẹ đã vượt qua mọi rào cản xã hội và tôn giáo. Tình yêu thương con cái đã trở thành động lực duy nhất, mạnh mẽ hơn cả sự xấu hổ, hơn cả sự e sợ bị khinh miệt. Bà đến, sấp mình dưới chân Chúa Giêsu, và nài xin Người ra tay cứu giúp. Hành động này của bà không chỉ là sự van xin một phép lạ, mà còn là một tuyên xưng niềm tin sâu sắc: niềm tin rằng Người Giêsu này có quyền năng vượt trên những thế lực ma quỷ đang hành hạ con bà.
Nhưng phản ứng của Chúa Giêsu lại hoàn toàn bất ngờ và, thoạt nghe, có vẻ như Người rất lạnh lùng. Người phán: “Phải để cho con cái ăn no trước đã, vì không được lấy bánh dành cho con cái mà ném cho chó.” Lời nói này không chỉ thẳng thừng mà còn chứa đựng một hình ảnh khó nghe, một sự so sánh gây tổn thương—con cái là người Ítraen, còn người phụ nữ ngoại bang này và dân tộc bà được ám chỉ bằng từ “chó.” Chúng ta phải hiểu rằng, trong văn hóa Do Thái bấy giờ, từ “chó” thường mang ý nghĩa miệt thị. Tuy nhiên, ở đây, thánh Máccô lại dùng từ Hy Lạp kynaria, một từ có nghĩa là “chó con” hay “chó nhà,” ám chỉ những con vật nuôi trong nhà chứ không phải chó hoang ngoài đường. Dù vậy, đó vẫn là một lời thử thách, một sự đặt vấn đề về trật tự cứu độ: trước hết là Ítraen, sau đó mới đến các dân ngoại.
Lời thử của Chúa Giêsu nhằm đào sâu đức tin của người phụ nữ, không phải để từ chối bà. Đây là một khoảnh khắc giáo huấn mạnh mẽ cho các môn đệ đang chứng kiến. Nó khẳng định rằng chương trình của Thiên Chúa có một thứ tự ưu tiên: Tin Mừng trước hết phải được loan báo cho con cái Ítraen, nhưng nó cũng chuẩn bị cho sự mở rộng ra toàn thế giới. Nhưng người phụ nữ này đã không bỏ cuộc. Bà không để lời nói có vẻ cứng rắn đó làm chùn bước. Thay vào đó, bà đã đáp lại bằng một sự thông minh, một sự nhạy bén thiêng liêng và một lòng khiêm nhường phi thường.
Bà nói: “Thưa Ngài, đúng thế, nhưng mà chó con ở dưới gầm bàn lại được ăn những mảnh vụn của con cái.” Đây là câu trả lời đã đi vào lịch sử cứu độ như một tuyên ngôn về đức tin đích thực. Câu nói này cho thấy rõ ba điều quan trọng về người phụ nữ Xirô Phênixi. Trước hết, bà chấp nhận vị trí của mình một cách khiêm tốn. Bà không tranh cãi về thứ tự ưu tiên mà Chúa Giêsu đưa ra. Bà chấp nhận được coi là “chó con,” chấp nhận mình là người ngoại bang, không có quyền lợi ngang hàng với “con cái.” Sự khiêm nhường này là điều kiện đầu tiên để được Thiên Chúa ban ơn. Nhiều khi, trong cuộc sống, chúng ta đòi hỏi Thiên Chúa phải ban ơn theo ý mình, theo quyền lợi mà ta nghĩ ta có; nhưng người phụ nữ này chỉ xin một ân huệ, xin một sự thương xót.
Thứ hai, bà thể hiện một sự hiểu biết sâu sắc về lòng quảng đại của Thiên Chúa. Bà không xin lấy trọn ổ bánh của con cái; bà chỉ xin “những mảnh vụn.” Bà hiểu rằng, dù chỉ là những mảnh vụn rơi vãi từ bàn tiệc của Dân Ítraen, thì đối với bà, chúng cũng là nguồn sống dư dật và đầy quyền năng. Bà tin rằng ngay cả một chút quyền năng của Chúa Giêsu cũng đủ để chữa lành cho con gái bà. Đây là một bài học tuyệt vời cho chúng ta: chúng ta không cần phải có một đức tin vĩ đại hay hoàn hảo, chỉ cần một đức tin chân thành, dù nhỏ bé, nhưng kiên trì bám víu vào lòng thương xót vô bờ của Chúa. Chỉ cần một mẩu vụn của ân sủng cũng đủ để thay đổi cả cuộc đời chúng ta.
Và thứ ba, câu trả lời của bà là một sự khẳng định khéo léo nhưng mãnh liệt về tính phổ quát của ơn cứu độ. Bà ngầm nói: “Lòng thương xót của Thầy quá lớn, đến nỗi nó không thể chỉ giới hạn trong một nhóm người. Ngay cả những mảnh vụn dành cho chúng tôi cũng không làm giảm đi sự no đủ của con cái.” Lòng nhân từ của Thiên Chúa là một đại dương, không phải là một cái hồ nhỏ bé. Chia sẻ ân sủng cho dân ngoại không hề làm giảm bớt ân sủng dành cho dân Ítraen. Ngược lại, nó càng chứng minh cho sự vĩ đại và dư dật của Tình Yêu Thiên Chúa. Bà đã sử dụng chính ngôn từ của Chúa Giêsu để thuyết phục Người, biến sự so sánh có tính miệt thị thành một lời cầu xin dựa trên chính lòng quảng đại của Người.
Chúa Giêsu đã bị chinh phục hoàn toàn bởi đức tin và sự thông minh của bà. Người tuyên bố: “Bà nói thế, thì cứ về đi, quỷ đã xuất khỏi con gái bà rồi.” Đây là câu nói quyền năng, là một lời ban thưởng tuyệt vời cho một đức tin không lay chuyển. Đức tin của bà đã được thử thách, và bà đã vượt qua lời thử đó bằng lòng khiêm nhường và sự kiên trì. Điều đặc biệt là phép lạ được thực hiện từ xa, chỉ bằng một lời nói, chứng tỏ quyền năng của Chúa Giêsu không bị giới hạn bởi không gian hay thời gian.
Khi người phụ nữ trở về nhà, bà tìm thấy con gái mình đang nằm trên giường và con bé đã được lành. Sự chữa lành này là minh chứng cụ thể cho sức mạnh của Lời Chúa và cho quyền năng của Đức tin. Phép lạ không chỉ là sự chữa lành thể xác cho đứa trẻ, mà còn là sự chữa lành các rạn nứt trong lịch sử cứu độ, mở đường cho việc đón nhận các dân ngoại.
Bài học từ người phụ nữ Xirô Phênixi là một bài học quan trọng về đời sống cầu nguyện và đức tin của chúng ta. Đã bao giờ chúng ta cảm thấy lời cầu nguyện của mình bị Chúa từ chối chưa? Đã bao giờ chúng ta cảm thấy mình không xứng đáng với ân sủng của Thiên Chúa chưa? Chúng ta thường cầu xin với thái độ đòi hỏi, muốn Chúa phải làm theo ý mình và đúng theo lịch trình của mình. Nhưng người phụ nữ này dạy chúng ta về sự kiên trì trong cầu nguyện. Bà không bỏ cuộc. Bà không giận dỗi khi bị gọi là “chó con.” Bà biến sự sỉ nhục thành một cơ hội để tuyên xưng niềm tin và lòng khiêm nhường.
Chúng ta cũng học được bài học về khiêm nhường đích thực. Khiêm nhường không phải là tự hạ thấp mình một cách giả tạo, mà là nhận biết đúng vị trí của mình trước mặt Thiên Chúa, là nhận biết mình không xứng đáng nhưng vẫn tin chắc vào lòng nhân lành vô biên của Người. Chúng ta là những kẻ tội lỗi, nhưng chỉ cần một “mẩu vụn” của ân sủng Chúa ban, chúng ta sẽ được tha thứ và chữa lành.
Trong thế giới hiện đại, chúng ta thường dựng nên những rào cản vô hình giữa người với người. Rào cản về giai cấp, về học thức, về địa vị xã hội, và đôi khi cả về niềm tin tôn giáo. Người phụ nữ Xirô Phênixi là lời nhắc nhở rằng Thiên Chúa không hề đặt ra những rào cản đó. Chính con người tự tạo ra chúng. Lòng thương xót của Chúa Giêsu vượt qua mọi ranh giới, đến với bất kỳ ai, miễn là họ có một tấm lòng khiêm tốn và một đức tin khao khát. Khi chúng ta đón nhận những người bị gạt ra ngoài lề xã hội, những người mà thế giới cho là không xứng đáng, chúng ta đang thực thi tinh thần của Tin Mừng này.
Đức tin của người phụ nữ Xirô Phênixi là một đức tin hành động. Bà không chỉ cầu nguyện trong thinh lặng, mà bà còn nói, bà tranh luận với Chúa Giêsu. Sự tranh luận này không phải là sự thách thức, mà là một cuộc đối thoại tin tưởng, một sự bám víu tuyệt đối. Khi chúng ta đối diện với những khó khăn trong đời sống, những căn bệnh thể xác hay tinh thần, những nghi ngờ đức tin, chúng ta cũng được mời gọi để “tranh luận” với Chúa trong cầu nguyện: “Lạy Chúa, con biết con bất xứng, nhưng xin Chúa nhớ đến lời hứa thương xót của Người. Con xin những mảnh vụn của lòng thương xót đó, và chúng là đủ cho con rồi.”
Hãy nhìn lại cuộc sống của chúng ta: Điều gì đang hành hạ “đứa con gái” trong tâm hồn chúng ta? Có phải là sự ích kỷ, sự nóng giận, hay sự thiếu tha thứ? Những điều đó chính là những “quỷ ám” đang giam hãm sự tự do và bình an của chúng ta. Giống như người phụ nữ Xirô Phênixi, chúng ta hãy mang nỗi đau đó, mang sự bất toàn đó đến dưới chân Chúa Giêsu. Đừng sợ hãi lời thử của Người. Đôi khi, Chúa để chúng ta phải chờ đợi, để chúng ta phải trải qua những thử thách khó khăn, không phải vì Người muốn từ chối, mà vì Người muốn đào luyện và làm cho đức tin của chúng ta trở nên tinh tuyền, mạnh mẽ hơn.
Chúa Giêsu không chỉ chữa lành một đứa trẻ, Người đã chữa lành cả một thế giới quan hạn hẹp. Sau cuộc gặp gỡ này, không còn ranh giới giữa Do Thái và dân ngoại, giữa “con cái” và “chó con” nữa, vì tất cả đều được mời gọi vào bàn tiệc của Người Cha nhân lành. Người phụ nữ này đã trở thành một biểu tượng, một khuôn mẫu cho các dân ngoại, một tiên tri không lời về tính phổ quát của ơn cứu độ. Bà là người đầu tiên trong các dân ngoại nhận được phép lạ một cách công khai, mở ra con đường cho tất cả chúng ta, những người không thuộc về Ítraen theo huyết thống, được trở nên con cái đích thực của Thiên Chúa nhờ phép rửa và nhờ Đức tin.
Sự cứu rỗi là một ân huệ dư dật, và ngay cả những phần nhỏ nhất của ân huệ đó cũng đủ sức thay đổi cuộc sống. Xin Chúa ban cho chúng ta lòng khiêm nhường của người phụ nữ Xirô Phênixi, để chúng ta luôn nhận ra sự bất xứng của mình nhưng không bao giờ nghi ngờ về lòng thương xót của Thiên Chúa. Xin cho chúng ta được sức mạnh để kiên trì cầu nguyện, và xin cho lời cầu xin của chúng ta luôn được đặt trong sự tin tưởng và phó thác hoàn toàn vào ý muốn của Chúa. Amen.
Lm. Anmai, CSsR
