CHÚA NHẬT. THÁNH GIA CHÚA GIÊ-SU, ĐỨC MA-RI-A VÀ THÁNH GIU-SE, lễ kính.
Mt 2, 13-15. 19-23
THÁNH GIA: GƯƠNG MẪU CỦA ĐỨC TIN, VÂNG PHỤC VÀ TÌNH YÊU

Trình thuật Tin Mừng hôm nay thuật lại một phần rất quan trọng trong hành trình đầu đời của Chúa Giêsu và cuộc sống gia đình Thánh Gia. Qua từng chi tiết, thánh sử Matthêu không chỉ ghi lại một biến cố lịch sử xảy ra cách đây hơn hai ngàn năm, nhưng còn mặc khải cho chúng ta thấy ánh sáng của một gia đình thánh thiêng được xây dựng trên nền tảng của đức tin, sự vâng phục thánh ý Thiên Chúa và một tình yêu hy sinh tuyệt đối.
Tin Mừng mở đầu bằng biến cố Sứ thần hiện ra trong giấc mộng với thánh Giuse để báo rằng Hài Nhi đang bị đe dọa bởi vua Hêrôđê và cần phải trốn sang Ai Cập. Lệnh truyền đến một cách bất ngờ, giữa đêm khuya, nhưng thánh Giuse lập tức vâng lời mà không do dự. “Ông liền trỗi dậy, và đang đêm, đưa Hài Nhi và mẹ Người trốn sang Ai Cập.” Cách diễn tả này của Tin Mừng cho thấy sự mau mắn, quyết đoán và vâng phục tuyệt đối của thánh Giuse. Ngài không bàn cãi, không trì hoãn, không đòi hỏi một dấu chỉ rõ ràng hơn. Ngài đơn giản thi hành điều Thiên Chúa truyền dạy, bởi vì Ngài là người công chính, nghĩa là người sống trong sự hiệp thông trọn vẹn với thánh ý Thiên Chúa. Đây chính là điểm khởi đầu của một hành trình đầy gian nan và nguy hiểm mà Thánh Gia phải trải qua: rời bỏ quê hương, vượt qua sa mạc, sống kiếp lưu vong nơi đất khách quê người. Nhưng cũng chính trong những gian khổ ấy, Thiên Chúa lại mạc khải điều sâu sắc nhất: đó là sự hiện diện của Ngài luôn đồng hành, bảo vệ và hướng dẫn những ai tin tưởng phó thác. Câu chuyện chưa dừng lại ở đó.
Khi vua Hêrôđê chết, sứ thần Chúa lại hiện ra với thánh Giuse, truyền cho ông đưa Hài Nhi và mẹ Người trở về đất Israel. Một lần nữa, thánh Giuse lại vâng phục, lại lên đường, nhưng cũng lại gặp thử thách: nghe tin Ác-khê-lao kế vị cha mình cai trị miền Giuđê, ông sợ và không dám về đó. Và rồi, lại một lần nữa ông được thiên thần hướng dẫn trong mộng để lui về miền Galilê, định cư ở thành Nadarét. Mỗi bước đi, mỗi quyết định đều được soi sáng bởi sự vâng phục Lời Chúa.
Và nhờ đó, mọi biến cố, dù tưởng chừng là ngẫu nhiên hay rủi ro, lại trở thành sự ứng nghiệm của lời Kinh Thánh: “Ta đã gọi con Ta ra khỏi Ai Cập” và “Người sẽ được gọi là người Nadarét.” Như vậy, toàn bộ câu chuyện hôm nay là một dòng chảy xuyên suốt của sự vâng phục, sự tín thác, và niềm tin tuyệt đối vào chương trình nhiệm mầu của Thiên Chúa. Trong trung tâm của dòng chảy ấy chính là Thánh Gia – một cộng đoàn yêu thương gồm ba nhân vật sống đức tin một cách sống động và cụ thể: Giêsu, Maria và Giuse.
Mỗi người một vai trò, một sứ mạng, nhưng tất cả đều kết nối bởi sự lắng nghe và thi hành thánh ý Thiên Chúa. Khi chiêm ngắm Thánh Gia, chúng ta không chỉ nhìn thấy một gia đình lý tưởng về mặt đạo đức, mà còn là một biểu tượng sống động của những thử thách, lo âu và hiểm nguy mà bất kỳ gia đình nào cũng có thể gặp phải trong cuộc sống. Thánh Gia đã phải đối diện với sự bách hại, sự lưu vong, nỗi sợ hãi, và cả sự nghèo khó, nhưng họ không để những điều đó làm tan vỡ tình yêu hay phá vỡ sự hiệp nhất. Chính trong những nghịch cảnh ấy, tình yêu của họ trở nên mạnh mẽ hơn, lòng tin của họ sâu sắc hơn, và sự vâng phục của họ trở thành khuôn mẫu cho mọi gia đình Kitô giáo.
Nếu nhìn sâu hơn, chúng ta cũng thấy nơi đây hình ảnh của Thiên Chúa đầy cảm thông và chăm sóc. Người không ngăn chặn những khó khăn đến với Thánh Gia, nhưng Người luôn hiện diện trong đó: qua giấc mộng của thánh Giuse, qua sự an toàn ở Ai Cập, qua việc chọn lựa thành Nadarét. Thiên Chúa không cất đi thập giá, nhưng ban sức mạnh để vác lấy thập giá. Không tránh né đau khổ, nhưng biến đau khổ thành ơn cứu độ. Câu chuyện về Thánh Gia vì thế không chỉ là chuyện của quá khứ, mà còn là bài học quý giá cho các gia đình hôm nay, nhất là trong một thế giới đầy biến động và bất an. Các gia đình hiện đại cũng đang đối diện với rất nhiều thách đố: ly dị, bạo lực gia đình, áp lực kinh tế, khác biệt thế hệ, lối sống thực dụng và cá nhân hóa đang dần làm lung lay nền tảng của đời sống hôn nhân và gia đình. Chính trong hoàn cảnh ấy, chúng ta cần trở về với mẫu gương Thánh Gia, để học cách sống trung tín, yêu thương, hy sinh và đặt Thiên Chúa ở trung tâm mọi chọn lựa. Là giáo dân, anh chị em được mời gọi sống tinh thần của Thánh Gia bằng việc xây dựng gia đình mình thành một cộng đoàn yêu thương và cầu nguyện.
Hãy để Lời Chúa hiện diện trong từng căn nhà qua những buổi cầu nguyện chung, những bữa cơm gia đình có sự lắng nghe và chia sẻ, những lời tha thứ và cảm thông mỗi khi bất đồng xảy ra. Hãy sống như thánh Giuse – biết âm thầm hy sinh, làm việc chăm chỉ, bảo vệ và hướng dẫn con cái bằng đời sống gương mẫu. Hãy sống như Mẹ Maria – luôn lắng nghe, âm thầm chiêm niệm và tin tưởng nơi Thiên Chúa, nhất là trong những lúc khó khăn. Và hãy dạy con cái noi gương Chúa Giêsu – sống hiếu thảo, vâng phục và lớn lên trong ân sủng của Chúa và lòng yêu mến con người. Gia đình không phải là nơi không có thử thách, nhưng là nơi học cách yêu thương qua thử thách. Và chính nhờ tình yêu ấy, gia đình trở thành nền tảng vững chắc cho Giáo Hội và xã hội. Một gia đình cầu nguyện cùng nhau là một gia đình vững mạnh. Một gia đình biết tha thứ cho nhau là một gia đình sống trong bình an. Một gia đình sống đức tin là một gia đình phản ánh ánh sáng của Thánh Gia.
Ước chi mỗi người chúng ta biết học nơi Thánh Gia tinh thần lắng nghe và thi hành thánh ý Chúa, để cuộc sống của chúng ta không bị cuốn theo cám dỗ của thế gian, nhưng luôn trung thành với con đường Tin Mừng. Xin Chúa Giêsu, Mẹ Maria và thánh Giuse ban ơn lành cho từng gia đình, để mỗi gia đình trở nên một “Nazareth” mới – nơi Đức Tin được nuôi dưỡng, Đức Ái được thực hành và Đức Cậy được gìn giữ. Xin cho các bậc cha mẹ biết sống trách nhiệm và yêu thương, cho con cái biết vâng lời và hiếu thảo, cho mọi người biết tha thứ và nâng đỡ nhau mỗi ngày. Xin cho trong từng gia đình, tình yêu Chúa hiện diện và tỏa sáng, để giữa một thế giới đang tan vỡ, gia đình Kitô hữu trở nên dấu chỉ sống động của Nước Trời đang hiện diện giữa nhân loại. Amen.
Lm. Anmai, CSsR
