Thứ Tư: Đức Mẹ Lộ Đức

Tin Mừng: Ga 2,1-11 (Tiệc cưới Cana – Bài đọc riêng của lễ Đức Mẹ)

hoặc theo ngày: Mc 7,14-23

TỪ CANA ĐẾN LỘ ĐỨC: MẸ DẪN CHÚNG TA ĐẾN CHÚA GIÊSU

Anh chị em thân mến, hôm nay, Giáo Hội mời gọi chúng ta cử hành Lễ Đức Mẹ Lộ Đức, một biến cố diệu kỳ đã xảy ra tại một hang đá hẻo lánh ở Pháp, nơi Mẹ Maria đã hiện ra với một cô bé nghèo khó tên là Bernadette Soubirous. Lộ Đức đã trở thành suối nguồn chữa lành và ơn thánh cho hàng triệu người trên thế giới, nhưng nền tảng của tất cả những ân sủng đó đã được thiết lập từ rất lâu trước đó, tại một ngôi làng nhỏ bé mang tên Cana miền Galilê, nơi mà Tin Mừng hôm nay thuật lại. Đây không chỉ là câu chuyện về một phép lạ, mà là bản tuyên ngôn về vai trò của Đức Maria trong chương trình cứu độ, là lời mở đầu cho tất cả những can thiệp đầy yêu thương của Mẹ trong lịch sử nhân loại, từ Cana đến Lộ Đức, và cho đến tận hôm nay.

Trong bối cảnh của tiệc cưới Cana, nơi niềm vui và hy vọng đang tràn ngập, một sự cố không may đã xảy ra: hết rượu. Hết rượu trong tiệc cưới không chỉ là một điều bất tiện nhỏ, mà là một nỗi hổ thẹn lớn đối với gia chủ, là sự đe dọa làm tan biến niềm vui và biến ngày hạnh phúc thành nỗi buồn và sự lo lắng. Hình ảnh hết rượu đó, thưa anh chị em, chính là hình ảnh của cuộc đời chúng ta. Cuộc đời này có những lúc tưởng chừng như tiệc cưới, đầy ắp tiếng cười và dự định tốt đẹp, nhưng rồi, “rượu” – biểu tượng của niềm vui, của hy vọng, của sự đầy đủ và sung mãn – bỗng dưng cạn kiệt. Đời sống chúng ta bỗng trở nên vô vị, công việc trở thành gánh nặng, các mối quan hệ nguội lạnh, và tâm hồn ta thấy trống rỗng. Chúng ta rơi vào tình trạng “hết rượu” của hy vọng, “hết rượu” của tình yêu, và “hết rượu” của ý nghĩa cuộc sống.

Và giữa lúc ấy, Đức Maria, người Mẹ tinh tế, người Phụ nữ của sự quan sát và lòng trắc ẩn, đã nhận ra sự thiếu thốn đó. Mẹ không chờ đợi ai than phiền hay cầu xin, Mẹ tự mình nhận thấy nhu cầu thầm kín của con người. Đó là bản chất của người Mẹ: sự nhạy cảm sâu sắc trước những nỗi đau và thiếu thốn tiềm ẩn mà người khác còn chưa kịp lên tiếng. Mẹ quay sang Chúa Giêsu, Con của Mẹ, với một lời cầu xin giản dị, nhưng chất chứa cả một niềm tin tuyệt đối: “Họ hết rượu rồi.” Câu nói đó, thưa anh chị em, không phải là một sự đòi hỏi, mà là một lời thưa trình đầy tín thác, một hành động ký thác trọn vẹn vào quyền năng và lòng thương xót của Con Thiên Chúa. Nó bày tỏ một chân lý vĩnh cửu: Đức Maria biết rõ rằng, chỉ có Chúa Giêsu mới có thể biến đổi sự thiếu thốn của con người thành sự sung mãn của Thiên Chúa.

Phản ứng của Chúa Giêsu thoạt nghe có vẻ như một sự từ chối: “Thưa Bà, việc đó can gì đến tôi và Bà? Giờ của tôi chưa đến.” Lời nói này mở ra một chiều sâu thần học, nhắc nhở chúng ta về sự khôn ngoan của Thiên Chúa. Thiên Chúa có giờ của Ngài, có kế hoạch riêng của Ngài, và đôi khi, những gì chúng ta mong muốn chưa được đáp ứng ngay lập tức. Nhưng Đức Maria không tranh cãi, không chất vấn, Mẹ chỉ lặng thinh và hành động. Mẹ quay sang những người giúp việc và ban ra một lệnh truyền lịch sử, một mệnh lệnh đã trở thành kim chỉ nam cho mọi Kitô hữu ở mọi thời đại, một lời Mẹ lặp lại trong tâm hồn mỗi người con cái Mẹ: “Người bảo gì, các anh cứ việc làm theo!”

“Người bảo gì, các anh cứ việc làm theo!” Đây chính là trọng tâm của Tin Mừng, là lời Mẹ Maria muốn gửi gắm cho nhân loại từ Cana đến Lộ Đức. Lời mời gọi này là sự đúc kết của cả cuộc đời Mẹ, một cuộc đời được xây dựng trên sự “xin vâng” và sự vâng phục tuyệt đối. Mẹ không chỉ là người cầu bầu, Mẹ còn là người truyền lệnh vâng lời. Mẹ không tự giữ chúng ta lại với Mẹ, mà Mẹ đẩy chúng ta về phía Chúa Giêsu, Đấng là Nguồn mạch và là Mục đích của mọi ơn phúc. Qua câu nói này, Đức Maria tự xóa mình đi để làm nổi bật Chúa Giêsu. Mẹ là dấu chỉ, không phải là đích đến. Mẹ là con đường dẫn đến Con của Mẹ, là cánh cửa mở ra Giao Ước Mới.

Và những người giúp việc tại Cana đã làm theo. Họ vâng lời một cách đơn sơ và trọn vẹn. Họ đổ đầy sáu chum đá, mỗi chum chứa khoảng tám mươi đến một trăm hai mươi lít, bằng nước lã. Một lượng nước khổng lồ, một hành động có vẻ vô lý, bởi gia chủ cần rượu, chứ không phải nước. Nhưng chính trong hành động vâng phục đơn sơ và chân thành ấy, quyền năng của Thiên Chúa đã được giải phóng. Phép lạ không xảy ra khi Đức Maria nói, mà xảy ra khi những người giúp việc hành động theo lời Mẹ đã truyền: làm theo Lời Chúa. Nước lã đã được biến đổi thành rượu ngon nhất, rượu còn tuyệt hảo hơn cả rượu ban đầu, đến nỗi người quản tiệc phải thốt lên ngạc nhiên.

Rượu ngon hơn, thưa anh chị em, tượng trưng cho Giao Ước Mới trong máu Đức Kitô. Rượu mới là niềm vui trọn vẹn, là sự sung mãn mà chỉ Thiên Chúa mới có thể ban tặng. Nước lã, dù cần thiết, chỉ thỏa mãn cơn khát thể lý, tượng trưng cho luật pháp cũ và sự cố gắng của con người. Còn Rượu Mới là sự sống thần linh, là Tình Yêu cứu độ mà Chúa Giêsu đã mang đến. Phép lạ Cana là phép lạ đầu tiên, là dấu chỉ mở màn cho sứ vụ công khai của Chúa Giêsu, tuyên bố rằng Ngài đến để mang lại niềm vui bất tận, một niềm vui không bao giờ cạn kiệt, ngay cả khi mọi thứ dường như đã hết.

Sự đầy tràn của rượu Cana phải được hiểu là sự vượt trội của ân sủng. Chúa Giêsu không chỉ giải quyết vấn đề hết rượu, Ngài còn ban tặng sự dư dật vượt quá mọi mong đợi. Tương tự như vậy, khi chúng ta đến với Mẹ Maria để Mẹ dẫn chúng ta đến với Chúa Giêsu, Ngài không chỉ chữa lành những vết thương hời hợt, Ngài còn ban tặng sự bình an sâu thẳm, sự tha thứ trọn vẹn và một cuộc sống phong phú hơn gấp bội. Sự dư dật này là lời mời gọi chúng ta hãy tin tưởng vào quyền năng biến đổi của Ngài, một quyền năng có thể biến những vò đá trống rỗng của tâm hồn chúng ta thành nơi chứa đựng rượu tình yêu và ân sủng.

Nối kết từ Cana đến Lộ Đức, chúng ta thấy vai trò không đổi của Đức Maria. Nếu tại Cana Mẹ là người cầu bầu cho nhu cầu vật chất (rượu), thì tại Lộ Đức, Mẹ xuất hiện để cầu bầu và mời gọi chúng ta đến với nhu cầu tâm linh sâu xa hơn (sự sám hối và chữa lành). Tại Lộ Đức, Mẹ không làm phép lạ trực tiếp; Mẹ chỉ cho cô bé Bernadette biết về Suối Nước Thanh Tẩy và kêu gọi sám hối: “Hãy đi uống và rửa mình trong suối nước.” Suối nước Lộ Đức không phải là nước phép, mà là nơi gặp gỡ giữa sự vâng lời đơn sơ của con người (hãy rửa mình) và quyền năng chữa lành của Thiên Chúa. Giống như tại Cana, phép lạ xảy ra không phải do nước, mà do sự vâng lời đặt trọn niềm tin.

Phép lạ Lộ Đức, qua các chứng tá chữa lành thể xác và tâm hồn, chính là sự tiếp nối của phép lạ Cana: Thiên Chúa dùng những thứ tầm thường (nước suối) và sự vâng lời của con người để làm nên điều phi thường. Lộ Đức mời gọi chúng ta trở thành những “người giúp việc” của Đức Maria, những người sẵn lòng làm theo những gì Chúa Giêsu bảo. Điều Chúa Giêsu bảo ngày nay là gì? Đó là yêu thương tha nhân, là phục vụ trong âm thầm, là sám hối tội lỗi, là cầu nguyện không ngừng, đặc biệt là lần chuỗi Mân Côi theo lời Mẹ dạy.

Sứ điệp cốt lõi của Đức Mẹ Lộ Đức là Sám Hối và Cầu Nguyện. Đó là lời mời gọi để chúng ta đổ đi những “nước cũ” của tội lỗi, của thói hư tật xấu, của sự ích kỷ và hận thù, để chuẩn bị cho Chúa Giêsu đổ đầy “rượu mới” của ân sủng và sự sống. Mẹ mời gọi chúng ta hãy dấn thân vào con đường thanh tẩy nội tâm, để tâm hồn chúng ta không còn là những chiếc vò trống rỗng hay chứa đầy bùn nhơ, mà là những chiếc vò trong sạch, sẵn sàng đón nhận Thánh Thần.

Chúng ta phải tự hỏi, “Họ hết rượu rồi” – câu nói của Đức Maria tại Cana – có còn vang vọng trong cuộc đời chúng ta hôm nay không? Trong đời sống cá nhân, chúng ta có đang hết rượu kiên nhẫn với người thân không? Trong cộng đoàn, chúng ta có đang hết rượu nhiệt thành loan báo Tin Mừng không? Trong xã hội, chúng ta có đang hết rượu lòng khoan dung và sự thật không? Khi nhận ra sự thiếu thốn, thay vì than trách hay cố gắng tự lấp đầy bằng những thú vui chóng qua, chúng ta hãy đặt mình dưới sự cầu bầu của Mẹ Maria.

Đức Maria là Nữ Vương của những con tim biết lắng nghe. Mẹ không chỉ lắng nghe nhu cầu của chúng ta, Mẹ còn lắng nghe lời Con của Mẹ. Trong thinh lặng và chiêm niệm, Mẹ là mẫu gương của sự hiệp thông trọn vẹn giữa Thiên Chúa và con người. Mẹ dạy chúng ta rằng, sự cầu nguyện không phải là việc liệt kê các nhu cầu, mà là một hành vi tin tưởng, phó thác, và sẵn lòng đón nhận ý Chúa, ngay cả khi ý Chúa vượt quá sự hiểu biết và mong muốn tức thời của chúng ta.

Chính sự thinh lặng và sự vâng phục của Đức Maria đã làm cho Chúa Giêsu “can thiệp” vào giờ chưa đến của Ngài. Đây là một mầu nhiệm tuyệt vời về tình mẫu tử thiêng liêng và lòng tin tuyệt đối. Mẹ Maria không hề nghi ngờ, Mẹ chỉ ra lệnh cho những người giúp việc chuẩn bị, bởi Mẹ tin rằng, ngay cả lời có vẻ như từ chối của Chúa Giêsu cũng không làm thay đổi Lòng Thương Xót của Ngài. Lòng tin của Mẹ là chiếc cầu nối thần linh, giúp Lòng Thương Xót của Chúa chạm đến nhu cầu của nhân loại.

Hình ảnh sáu chum đá tại Cana cũng gợi lên ý nghĩa thanh tẩy theo nghi thức Do Thái, nhưng sau đó chúng đã trở thành nơi chứa đựng rượu cứu độ. Điều đó có nghĩa là, trong đời sống Kitô hữu, chúng ta phải liên tục tiến hành công việc thanh tẩy bản thân (sám hối), nhưng cuối cùng, sự thanh tẩy đích thực và niềm vui sung mãn lại đến từ ân sủng của Đức Kitô. Việc thanh tẩy chỉ là sự chuẩn bị cần thiết, là “đổ đầy nước lã”, còn việc biến đổi lại hoàn toàn thuộc về Chúa Giêsu.

Sáu chum đá đó đã được đổ đầy “đến miệng”. Sự đầy tràn này biểu thị sự hào phóng vô bờ bến của Thiên Chúa. Ngài không bao giờ ban phát một cách đong đếm, nhưng luôn ban cho sự dư dật, vượt quá sự cần thiết. Niềm vui mà Chúa Giêsu mang lại là niềm vui không giới hạn, là nguồn suối dồi dào, sẵn sàng lấp đầy mọi khoảng trống trong tâm hồn chúng ta, nếu chúng ta dám vâng lời và dám tin tưởng như Mẹ Maria.

Đặc biệt trong bối cảnh Lễ Đức Mẹ Lộ Đức, chúng ta được mời gọi chiêm ngưỡng sự khiêm nhường và sự đơn sơ của Mẹ. Mẹ hiện ra tại một nơi nghèo nàn, với một cô bé nghèo khó, không có học thức. Đây là dấu hiệu cho thấy Thiên Chúa yêu thương và ưu tiên những người bé nhỏ. Sự vĩ đại của Đức Maria không nằm ở quyền lực trần thế, mà ở sự khiêm nhường sâu sắc và lòng tin đơn sơ. Mẹ là tấm gương cho chúng ta: chính trong sự nghèo khó về tinh thần, trong sự khiêm tốn của tâm hồn, chúng ta mới có thể đón nhận trọn vẹn ân sủng của Thiên Chúa.

Sứ điệp của Lộ Đức cũng là lời nhắc nhở mạnh mẽ về vai trò của nước. Nước, tại Cana, là nguyên liệu cho phép lạ. Nước, tại Lộ Đức, là phương tiện chữa lành. Nước trong bí tích Rửa Tội là nguồn mạch sự sống mới. Nước nhắc nhở chúng ta về sự trong sạch và sự thanh tẩy cần thiết. Mẹ Maria, người Phụ nữ tinh tuyền, đã mời gọi chúng ta đến với Nguồn Nước Hằng Sống là Chúa Giêsu, để Ngài có thể rửa sạch và biến đổi chúng ta từ bên trong.

Chúng ta hãy trở lại với lời căn dặn muôn thuở của Mẹ Maria: “Người bảo gì, các anh cứ việc làm theo!” Lời này không chỉ áp dụng cho những người giúp việc tại Cana, mà còn cho mỗi người chúng ta trong mọi chọn lựa của cuộc sống. Trong hôn nhân, trong công việc, trong những thử thách, trong lúc cô đơn, và cả trong những giây phút vui mừng, lời mời gọi này vẫn còn nguyên giá trị. Hãy đặt mình dưới Lời Chúa, để Lời Ngài hướng dẫn mọi hành động, mọi suy nghĩ của chúng ta.

Nếu chúng ta vâng lời Chúa Giêsu, chúng ta sẽ kinh nghiệm được phép lạ trong đời mình. Có thể đó không phải là phép lạ biến nước thành rượu theo nghĩa đen, nhưng đó sẽ là phép lạ biến đổi sự lo lắng thành bình an, sự buồn khổ thành niềm vui, sự thù hận thành tình yêu thương. Đó là phép lạ nội tâm, thầm lặng nhưng sâu sắc, là dấu chỉ rõ ràng nhất cho thấy Chúa Giêsu đang hiện diện và hành động trong tâm hồn chúng ta.

Cuối cùng, chúng ta hãy nhìn về Mẹ Maria Lộ Đức. Với đôi tay chắp lại, Mẹ mời gọi chúng ta cầu nguyện, đặc biệt là kinh Mân Côi. Kinh Mân Côi là “sự vâng lời” đơn sơ mà chúng ta có thể thực hiện hằng ngày. Đó là cách chúng ta “đổ đầy nước” vào các chum đá trong tâm hồn, để Chúa Giêsu có thể biến đổi chúng thành rượu ân sủng. Mỗi hạt kinh là một hành động tín thác, là lời thưa vâng lặp lại của chúng ta, nối tiếp sự “xin vâng” vĩ đại của Mẹ Maria.

Xin Mẹ Maria, người Phụ nữ tại Cana và Lộ Đức, mẫu gương của lòng tin và sự vâng phục, tiếp tục cầu bầu cho chúng ta. Xin Mẹ chỉ cho chúng ta thấy những “chiếc vò hết rượu” trong cuộc đời, và dẫn chúng ta đến Chúa Giêsu, Đấng duy nhất có thể biến đổi nước lã của cuộc đời thành rượu hoan lạc và cứu độ. Xin cho chúng ta luôn ghi nhớ và sống trọn vẹn lời Mẹ dạy: “Người bảo gì, các anh cứ việc làm theo!” để cuộc đời chúng ta luôn tràn ngập niềm vui và ân sủng của Giao Ước Mới. Amen.

Lm. Anmai, CSsR