Thứ Bảy Tuần XXV TN : Lắng tai nghe cho kỹ những lời về thập giá

Thứ Bảy Tuần XXV Thường Niên

 Thánh Cót-ma và thánh Đa-mi-a-nô, tử đạo 

LẮNG TAI NGHE CHO KỸ NHỮNG LỜI VỀ THẬP GIÁ

Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca (Lc 9, 43b-45)

Đang lúc mọi người bỡ ngỡ về tất cả những gì Đức Giêsu làm, thì Người nói với các môn đệ rằng: “Phần anh em, hãy lắng tai nghe cho kỹ những lời sau đây: Con Người sắp bị nộp vào tay người đời.” Nhưng các ông không hiểu lời đó; lời ấy còn bị che khuất đối với các ông, khiến các ông không nhận ra ý nghĩa; và các ông sợ không dám hỏi lại Người về lời ấy.

LẮNG TAI NGHE CHO KỸ NHỮNG LỜI VỀ THẬP GIÁ

Khung cảnh của bài Tin Mừng hôm nay mở ra trong một bầu khí đầy sự phấn khích và ngưỡng mộ. “Mọi người bỡ ngỡ về tất cả những gì Đức Giêsu làm.” Đó là thời điểm đỉnh cao của vinh quang theo cái nhìn của người đời. Đức Giêsu vừa mới chữa lành một đứa bé bị quỷ ám, một hành động biểu lộ uy quyền tuyệt đối của Thiên Chúa trên sự dữ. Tiếng lành đồn xa, đám đông reo hò, và các môn đệ hẳn đang ngất ngây trong niềm tự hào vì được làm môn sinh của một Thầy vĩ đại, đầy quyền năng như thế. Trong mắt họ lúc bấy giờ, con đường phía trước dường như trải đầy hoa hồng, một con đường dẫn thẳng đến ngai vàng, đến vinh quang trần thế và sự giải phóng dân tộc khỏi ách thống trị ngoại bang. Tâm lý con người thường là vậy, khi thấy thành công, khi thấy phép lạ, chúng ta dễ dàng bị cuốn vào ảo ảnh của sự chiến thắng và quên đi bản chất thực sự của sứ mạng. Chính trong giây phút cao trào của sự tán dương ấy, Đức Giêsu đã làm một việc ngược đời, một việc như gáo nước lạnh tạt vào sự hưng phấn đang dâng cao của các môn đệ. Người kéo họ lại gần và nói một điều nghiêm trọng, một điều mà Người bắt buộc họ phải “lắng tai nghe cho kỹ”. Đó không phải là lời hứa hẹn về chức tước, không phải là chiến lược để đánh đuổi quân La Mã, mà là một lời tiên báo về sự đau khổ: “Con Người sắp bị nộp vào tay người đời”.

Tại sao Đức Giêsu lại chọn đúng thời điểm này để nói về sự thương khó? Tại sao không phải là lúc thất bại, lúc bị chống đối, mà lại là lúc đang được tung hô? Câu trả lời nằm ở chính phương pháp sư phạm của Thiên Chúa và bản chất của ơn cứu độ. Đức Giêsu biết rõ lòng người hay thay đổi. Hôm nay họ tung hô “Vạn tuế”, ngày mai họ có thể gào thét “Đóng đinh nó đi”. Người biết rằng các môn đệ đang bị lóa mắt bởi ánh hào quang của phép lạ, và nếu không được chuẩn bị, đức tin của họ sẽ sụp đổ hoàn toàn khi đối diện với Thập giá. Lời cảnh báo của Chúa Giêsu là một mũi tiêm chủng ngừa thuộc linh. Người muốn các môn đệ hiểu rằng, vinh quang của Thiên Chúa không dừng lại ở những phép lạ chữa bệnh hay những tiếng vỗ tay tán thưởng của đám đông. Vinh quang thật sự, vinh quang của tình yêu cứu độ, phải đi qua con đường hẹp của sự tự hủy, sự đau khổ và cái chết. “Con Người sắp bị nộp vào tay người đời”. Cụm từ “tay người đời” ở đây mang một sức nặng ghê gớm. Đó là bàn tay của Giuda phản bội, bàn tay của các thượng tế ghen ghét, bàn tay của Philato hèn nhát, bàn tay của những người lính thô bạo, và sâu xa hơn, đó là bàn tay của tội lỗi nhân loại, trong đó có cả chúng ta. Đấng đầy uy quyền vừa trục xuất quỷ dữ giờ đây lại chấp nhận để mình bị nộp, bị bó buộc bởi chính những thụ tạo mà Ngài đã dựng nên.

Sự tương phản này quá lớn khiến các môn đệ không thể tiêu hóa nổi. Tin Mừng ghi lại rất rõ: “Nhưng các ông không hiểu lời đó; lời ấy còn bị che khuất đối với các ông”. Sự không hiểu này không phải vì trí tuệ họ kém cỏi, ngôn ngữ Chúa dùng không hề cao siêu hay ẩn dụ khó hiểu. “Bị nộp vào tay người đời” là một câu nói rất trực diện. Họ không hiểu vì lòng họ không muốn hiểu. Có một bức màn che chắn tâm trí họ, và bức màn ấy được dệt nên bởi những kỳ vọng sai lạc về Đấng Messia. Họ mong chờ một Đấng Messia vinh thắng theo kiểu trần gian, một vị vua bách chiến bách thắng. Làm sao Đấng ấy có thể bị bắt, bị nộp, và bị giết? Điều đó đi ngược lại toàn bộ hệ tư tưởng và niềm hy vọng của họ. Đây là một dạng “điếc tâm linh” có chọn lọc. Chúng ta thường chỉ nghe những gì mình muốn nghe và gạt bỏ những gì làm mình khó chịu hoặc sợ hãi. Lời Chúa về Thập giá luôn là một “scandal” – một cớ vấp phạm – cho những ai tìm kiếm tôn giáo chỉ để được an ủi, được giàu sang, hay được chữa lành thể xác mà không muốn dấn thân và từ bỏ.

Thái độ của các môn đệ càng trở nên đáng suy ngẫm hơn qua chi tiết cuối cùng: “các ông sợ không dám hỏi lại Người về lời ấy”. Tại sao lại sợ? Bình thường Phêrô hay các ông khác rất nhanh nhảu đặt câu hỏi. Nhưng lần này, một sự im lặng bao trùm. Họ sợ hỏi vì họ sợ câu trả lời sẽ xác nhận điều họ đang lo lắng là sự thật. Họ sợ phải đối diện với thực tế phũ phàng rằng con đường theo Thầy không phải là con đường trải thảm đỏ. Nỗi sợ hãi này là tấm gương phản chiếu tâm hồn của mỗi Kitô hữu chúng ta hôm nay. Trong đời sống đức tin, có những lúc chúng ta cũng “ngại” hỏi Chúa, ngại đào sâu vào những đòi hỏi của Tin Mừng, vì chúng ta biết rằng nếu hiểu rõ, chúng ta sẽ phải thay đổi lối sống, phải từ bỏ những đam mê tội lỗi, phải hy sinh quyền lợi cá nhân. Chúng ta thích một đạo Chúa dễ dãi, một đạo Chúa chỉ ban ơn chứ không đòi hỏi vác thập giá. Chúng ta sợ sự thật vì sự thật thường đòi hỏi sự hy sinh.

Hôm nay, Giáo hội cũng cho chúng ta mừng kính hai thánh tử đạo Cót-ma và Đa-mi-a-nô. Cuộc đời của hai vị thánh này là một minh chứng hùng hồn cho việc “hiểu” và “sống” lời tiên báo của Đức Giêsu. Các ngài là những lương y, những người có khả năng chữa bệnh như Chúa Giêsu, và được người đời ca tụng. Nhưng các ngài không dừng lại ở vinh quang của việc làm thầy thuốc trần gian. Các ngài đã chấp nhận “bị nộp vào tay người đời”, chấp nhận tử đạo để làm chứng cho tình yêu Đức Kitô. Các ngài đã không sợ hãi khi đối diện với cái chết, bởi vì các ngài đã thấu hiểu mầu nhiệm mà các môn đệ năm xưa chưa hiểu: Sự sống nảy sinh từ cái chết, và vinh quang phục sinh chỉ đến sau thứ Sáu Tuần Thánh. Hai thánh nhân đã không chọn con đường an toàn, không chọn sự im lặng để bảo toàn tính mạng. Các ngài đã chọn lắng nghe trọn vẹn lời mời gọi của Thầy Chí Thánh, uống cạn chén đắng để được chia sẻ vinh quang với Người.

Lời Chúa hôm nay mời gọi chúng ta hãy can đảm đối diện với Thập giá trong cuộc đời mình. Đừng để những thành công, những niềm vui chóng qua làm chúng ta quên đi đích điểm của cuộc đời Kitô hữu. Đừng bịt tai trước những lời mời gọi hy sinh, từ bỏ. Khi gặp đau khổ, bệnh tật, thất bại, hay bị hiểu lầm, thay vì hoang mang sợ hãi như các môn đệ xưa, chúng ta hãy nhớ lại lời Chúa: “Con Người sắp bị nộp”. Chúa đã đi trước, Chúa đã chịu nộp mình vì yêu thương chúng ta. Phần chúng ta, chúng ta có dám phó nộp đời mình, phó nộp ý riêng, phó nộp những toan tính trần thế vào tay Chúa để cùng Người đi trọn con đường tình yêu không? Xin cho chúng ta đừng sợ hỏi Chúa: “Lạy Chúa, Chúa muốn con làm gì?”, và can đảm đón nhận câu trả lời, dù câu trả lời ấy có mang hình hài của Thập giá. Bởi vì sau Thập giá là Phục sinh, sau cái chết là sự sống đời đời.

Lm. Anmai, CSsR