Thứ Năm Tuần XXVIII TN : Hãy học cùng Ta vì Ta hiền lành và khiêm nhường trong lòng

Thứ Năm Tuần XXVIII Thường Niên

 Thánh Tê-rê-sa Giê-su (Avila), trinh nữ, tiến sĩ Hội Thánh (Lễ nhớ)

Hãy học cùng Ta vì Ta hiền lành và khiêm nhường trong lòng

Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo Thánh Mát-thêu (Mt 11, 25-30)

Vào lúc ấy, Đức Giê-su cất tiếng nói: “Lạy Cha là Chúa Tể trời đất, con xin ngợi khen Cha, vì Cha đã giấu không cho bậc khôn ngoan thông thái biết những điều này, nhưng lại mặc khải cho những người bé mọn. Vâng, lạy Cha, vì đó là điều đẹp ý Cha. Cha tôi đã giao phó mọi sự cho tôi. Và không ai biết rõ người Con, trừ Chúa Cha; cũng như không ai biết rõ Chúa Cha, trừ người Con và kẻ mà người Con muốn mặc khải cho. Tất cả những ai đang vất vả mang gánh nặng nề, hãy đến cùng tôi, tôi sẽ cho nghỉ ngơi bồi dưỡng. Anh em hãy mang lấy ách của tôi, và hãy học với tôi, vì tôi có lòng hiền hậu và khiêm nhường. Tâm hồn anh em sẽ được nghỉ ngơi bồi dưỡng. Vì ách của tôi thì êm ái, và gánh của tôi thì nhẹ nhàng.”

HÃY HỌC CÙNG TA VÌ TA HIỀN LÀNH VÀ KHIÊM NHƯỜNG TRONG LÒNG

Trong hành trình đức tin của mỗi người Ki-tô hữu, chúng ta thường xuyên đối diện với những nghịch lý lớn lao mà Thiên Chúa đặt để như những nấc thang để linh hồn bước lên tới sự thánh thiện, và một trong những nghịch lý vĩ đại nhất được Chúa Giê-su công bố trong đoạn Tin Mừng hôm nay chính là sự khôn ngoan đích thực không nằm ở trí tuệ siêu việt của thế gian mà nằm ở sự bé mọn của tâm hồn. Hôm nay, khi Giáo hội mừng kính thánh Tê-rê-sa Giê-su, hay còn gọi là Tê-rê-sa Avila, một vị Tiến sĩ Hội Thánh, lời mời gọi của Chúa Giê-su lại càng vang vọng một cách sâu sắc và thấm thía hơn bao giờ hết, bởi vì thánh nhân chính là hiện thân sống động của một “người bé mọn” đã được Thiên Chúa mặc khải cho những mầu nhiệm cao sâu nhất của Nước Trời, những điều mà bậc khôn ngoan thông thái theo kiểu thế gian không thể nào chạm tới được nếu thiếu đi chìa khóa của sự khiêm hạ. Chúa Giê-su bắt đầu bằng một lời tạ ơn đầy hân hoan dâng lên Chúa Cha, Ngài không tạ ơn vì thế giới này có nhiều người tài giỏi, cũng không tạ ơn vì quyền lực hay sức mạnh trần thế, mà Ngài tạ ơn vì “Cha đã giấu không cho bậc khôn ngoan thông thái biết những điều này, nhưng lại mặc khải cho những người bé mọn”, đây là một lời khẳng định làm đảo lộn mọi thang giá trị của con người, nơi mà chúng ta thường tôn vinh bằng cấp, địa vị, và sự hiểu biết uyên bác như là đỉnh cao của thành tựu, nhưng trước mặt Thiên Chúa, tất cả những thứ đó sẽ trở nên rỗng tuếch nếu thiếu đi một tâm hồn đơn sơ, tin tưởng và phó thác như trẻ thơ.

Thánh Tê-rê-sa Avila, dù được phong làm Tiến sĩ Hội Thánh, nhưng sự “tiến sĩ” của ngài không đến từ việc dùi mài kinh sử trong các thư viện hàn lâm khô khan, mà đến từ trường học của sự cầu nguyện, nơi ngài đối diện trực tiếp với Đấng là Chân Thiện Mỹ, ngài đã học được sự khôn ngoan từ chính trái tim của Chúa Giê-su, Đấng đã mời gọi: “Hãy học với tôi, vì tôi có lòng hiền hậu và khiêm nhường”. Chúng ta thấy rằng, cuộc đời của con người là một chuỗi những gánh nặng liên tiếp, gánh nặng của mưu sinh, gánh nặng của trách nhiệm, gánh nặng của bệnh tật và cả gánh nặng của những lầm lỗi yếu đuối thiêng liêng, và Chúa Giê-su không phủ nhận sự tồn tại của những gánh nặng ấy, Ngài không hứa sẽ cất bỏ hoàn toàn mọi khó khăn để chúng ta sống một cuộc đời nhàn hạ vô lo, nhưng Ngài đưa ra một giải pháp, một lời hứa mang tính cứu chuộc: “Hãy đến cùng tôi… tôi sẽ cho nghỉ ngơi bồi dưỡng”. Sự nghỉ ngơi mà Chúa ban tặng không phải là sự lười biếng hay trốn tránh thực tại, mà là sự bình an sâu thẳm trong tâm hồn, một sự bình an giúp chúng ta đủ sức mạnh để vác tiếp thánh giá của mình nhưng với một tâm thế hoàn toàn mới, tâm thế của tình yêu. Khi Chúa nói “Hãy mang lấy ách của tôi”, chúng ta cần hiểu hình ảnh cái “ách” trong bối cảnh nông nghiệp thời bấy giờ, cái ách là dụng cụ bằng gỗ đặt lên vai đôi bò để chúng cùng nhau kéo cày, khi Chúa mời chúng ta mang lấy ách của Ngài, nghĩa là Ngài không để chúng ta kéo cày cuộc đời một mình, mà Ngài đang ghé vai vào cùng gánh vác với chúng ta, Ngài ở bên cạnh, cùng đi, cùng chịu đựng, và chính sự hiện diện của Ngài làm cho cái ách trở nên “êm ái” và gánh nặng trở nên “nhẹ nhàng”.

Thánh Tê-rê-sa Avila đã hiểu thấu đáo mầu nhiệm này qua kinh nghiệm thần bí của mình, ngài nhận ra rằng con đường ngắn nhất để đến với Thiên Chúa không phải là sự nỗ lực căng thẳng của ý chí con người, mà là con đường của tình yêu và sự khiêm hạ, ngài đã từng vật lộn với những bệnh tật đau đớn, với những hiểu lầm chống đối khi thực hiện cuộc cải tổ Dòng Cát Minh, nhưng trong tất cả những sóng gió đó, ngài luôn tìm thấy sự “nghỉ ngơi bồi dưỡng” nơi Thánh Thể và trong đời sống cầu nguyện nội tâm. Cầu nguyện, đối với thánh nhân, không phải là trình bày văn hoa hay suy tư cao siêu, mà đơn giản là “cuộc gặp gỡ thân tình giữa hai người bạn”, nơi linh hồn nhận biết mình được yêu thương vô điều kiện. Chính trong sự gặp gỡ này, linh hồn học được bài học lớn nhất từ Thầy Giê-su: sự hiền lành và khiêm nhường. Hiền lành không phải là nhu nhược, dễ dãi, mà là khả năng làm chủ bản thân, khả năng yêu thương ngay cả khi bị tổn thương, khả năng giữ được sự tĩnh lặng bình an giữa cơn bão táp; còn khiêm nhường là sự thật, là nhận biết mình là ai trước mặt Chúa, nhận biết tất cả những gì mình có đều là ân huệ Chúa ban, và mình chỉ là một thụ tạo bé nhỏ đang khao khát Đấng Tạo Hóa. Chúa Giê-su đã sống trọn vẹn sự hiền lành và khiêm nhường đó trong suốt cuộc đời dương thế, và đỉnh cao là trên Thập giá, nơi Ngài hoàn toàn vâng phục thánh ý Chúa Cha và tha thứ cho những kẻ đóng đinh mình. Chúng ta được mời gọi để “học với Ngài”, nghĩa là đi vào trường học của trái tim, để trái tim chúng ta được uốn nắn nên giống trái tim Chúa, bớt đi sự kiêu ngạo, bớt đi sự nóng nảy, bớt đi sự toan tính, để nhường chỗ cho tình yêu và lòng thương xót.

Ngày nay, con người hiện đại dường như đang “vất vả mang gánh nặng nề” hơn bao giờ hết, không chỉ là gánh nặng vật chất mà là gánh nặng tâm lý, gánh nặng của sự cô đơn, của áp lực phải thành công, phải chứng tỏ bản thân, và chính trong cơn lốc xoáy của cuộc sống hiện đại đó, lời mời gọi “Hãy đến cùng tôi” trở thành một phương thuốc chữa lành cấp thiết. Chúng ta thường tìm kiếm sự nghỉ ngơi trong các thú vui giải trí, trong những chuyến du lịch, hay trong men rượu và những cuộc vui thâu đêm, nhưng sau tất cả những thứ đó, tâm hồn vẫn trống rỗng và mệt mỏi, bởi vì đó chỉ là những liều thuốc giảm đau tạm thời, không chạm đến được cơn khát sâu thẳm của linh hồn. Chỉ có Chúa Giê-su mới có thể ban cho chúng ta sự nghỉ ngơi đích thực, sự nghỉ ngơi của một lương tâm trong sạch, của một trái tim biết yêu thương và được yêu thương. Thánh Tê-rê-sa đã dạy chúng ta rằng, muốn có được sự nghỉ ngơi đó, chúng ta phải dám đi vào “Lâu đài nội tâm” của chính mình, phải dám đối diện với Chúa trong sự thinh lặng, phải dám trút bỏ lớp vỏ bọc hào nhoáng bên ngoài để trở nên “bé mọn” trước mặt Ngài. Sự bé mọn này là điều kiện tiên quyết để đón nhận mặc khải của Thiên Chúa, vì nước luôn chảy về chỗ trũng, ân sủng của Thiên Chúa cũng chỉ tuôn đổ vào những tâm hồn khiêm hạ, biết mình cần đến Chúa. Những kẻ tự mãn, tự cho mình là khôn ngoan thông thái, thường đóng kín cửa lòng mình, họ đầy ắp cái tôi nên không còn chỗ cho Thiên Chúa, và vì thế, họ không thể nếm hưởng được sự ngọt ngào của ách Chúa và sự nhẹ nhàng của gánh Chúa.

Khi chúng ta chiêm ngắm cuộc đời thánh Tê-rê-sa, chúng ta thấy một người phụ nữ đầy bản lĩnh, mạnh mẽ, một nhà cải cách quyết liệt, nhưng ẩn sâu bên trong là một tâm hồn hoàn toàn lệ thuộc vào Chúa, ngài ví mình như một khu vườn khô cằn cần đến nước ân sủng của Chúa để trổ sinh hoa trái, và ngài hiểu rằng mình không thể tự làm ra nước, mà phải đón nhận từ nguồn suối thiêng liêng. Đó chính là thái độ của “người bé mọn” mà Tin Mừng nhắc tới. Bài học từ thánh nữ và từ chính lời Chúa hôm nay mời gọi chúng ta xét lại cách sống đạo của mình: Chúng ta đang mang ách của ai? Ách của danh vọng, tiền bạc, đam mê thế gian hay ách của Chúa Ki-tô? Nếu chúng ta cảm thấy cuộc đời quá nặng nề, bế tắc, đầy rẫy những lo âu và sợ hãi, có lẽ vì chúng ta đang cố gắng tự mình gánh vác tất cả, hoặc chúng ta đang mang một cái ách sai lầm. Hãy can đảm vứt bỏ những gánh nặng vô ích của tham sân si, và cúi xuống để Chúa đặt lên vai chúng ta cái ách của Ngài, cái ách của tình yêu hy sinh, của sự phục vụ quên mình. Có thể thoạt nhìn, cái ách ấy có vẻ nặng nề vì nó đòi hỏi sự từ bỏ, sự hy sinh ý riêng, nhưng kỳ diệu thay, khi chúng ta đón nhận nó với lòng mến, nó lại trở nên nhẹ nhàng, vì tình yêu làm cho mọi sự trở nên dễ chịu, tình yêu có sức mạnh biến đổi khổ đau thành niềm vui, biến gánh nặng thành đôi cánh nâng linh hồn bay lên.

Chúa Giê-su là mẫu gương tuyệt hảo của sự khiêm nhường, Ngài là Thiên Chúa nhưng đã hạ mình xuống làm người, vâng lời cho đến chết, Ngài không dùng quyền năng để áp đặt mà dùng tình yêu để chinh phục, và Ngài muốn chúng ta cũng đi trên con đường đó. Trong gia đình, trong cộng đoàn, trong xã hội, nếu mỗi người biết học bài học “hiền lành và khiêm nhường” của Chúa, biết bớt đi cái tôi, biết lắng nghe và thấu hiểu, biết gánh đỡ gánh nặng cho nhau, thì cuộc sống này sẽ trở nên “nghỉ ngơi bồi dưỡng” biết bao. Thánh Tê-rê-sa Avila nhắc nhở chúng ta rằng: “Đừng để điều gì làm bạn xao xuyến, đừng để điều gì làm bạn sợ hãi, mọi sự đều qua đi, Thiên Chúa không bao giờ thay đổi, kiên nhẫn sẽ đạt được tất cả, ai có Chúa thì không thiếu thốn gì, một mình Chúa là đủ”. Lời kinh này chính là kết quả của một cuộc đời đã học được sự khôn ngoan của kẻ bé mọn, đã nếm trải sự êm ái của ách Chúa. Hôm nay, chúng ta hãy xin Chúa, qua lời chuyển cầu của thánh Tê-rê-sa, ban cho chúng ta ơn biết trở nên bé nhỏ, biết cởi bỏ sự kiêu căng để đón nhận sự khôn ngoan của Thập giá, biết chạy đến với Thánh Tâm Chúa mỗi khi mỏi mệt để được bồi dưỡng, và quan trọng hơn hết, xin cho chúng ta dám mang lấy ách của Chúa, dám sống hiền lành và khiêm nhường giữa một thế giới đầy bạo lực và kiêu ngạo, để chính cuộc đời chúng ta trở thành lời chứng sống động cho bình an của Tin Mừng, một sự bình an mà thế gian không thể ban tặng và cũng không thể lấy mất đi được.

Lm. Anmai, CSsR