Thứ Ba Tuần XXX Thường Niên
SỨC MẠNH CỦA NHỮNG KHỞI ĐẦU NHỎ BÉ VÀ NIỀM HY VỌNG LỚN LAO

Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca (Lc 13, 18-21)
Khi ấy, Chúa Giêsu phán rằng: “Nước Thiên Chúa giống như cái gì? Và Ta sẽ ví Nước đó với cái gì? Nước đó giống như hạt cải mà người kia lấy gieo trong vườn mình. Nó mọc lên và trở thành một cây to, và chim trời đến nương náu trên ngành nó”.
Người lại phán rằng: “Ta sẽ ví Nước Thiên Chúa với cái gì? Nước đó giống như men mà người đàn bà kia lấy đem trộn vào ba th đấu bột, cho đến khi bột dậy men cả”.
SỨC MẠNH CỦA NHỮNG KHỞI ĐẦU NHỎ BÉ VÀ NIỀM HY VỌNG LỚN LAO
Kính thưa cộng đoàn phụng vụ, trong cuộc sống thường ngày, con người chúng ta thường bị cuốn hút và choáng ngợp bởi những gì to lớn, vĩ đại, ồn ào và rực rỡ. Chúng ta thường đánh giá sự thành công dựa trên quy mô, sức mạnh, tốc độ và sự nổi bật. Một công trình kiến trúc phải chọc trời mới được coi là biểu tượng, một sự kiện phải quy tụ hàng vạn người mới được xem là thành công, và quyền lực phải được thể hiện bằng sự áp đảo mới khiến người khác nể sợ. Thế nhưng, Lời Chúa hôm nay lại dẫn đưa chúng ta đi vào một logic hoàn toàn khác biệt, một cái nhìn đảo ngược những giá trị thông thường của thế gian, đó là logic của Nước Thiên Chúa. Chúa Giêsu không ví Nước Trời như một ngọn núi hùng vĩ, một cơn bão táp hay một đạo quân dũng mãnh, mà Ngài ví Nước ấy như một hạt cải nhỏ bé và một nắm men vô danh. Qua hai hình ảnh rất đỗi bình dị và khiêm tốn này, Chúa Giêsu mời gọi chúng ta chiêm ngắm mầu nhiệm của sự nhỏ bé nhưng chứa đựng một sức sống mãnh liệt, một sức mạnh có khả năng biến đổi toàn diện và đem lại sự sống dồi dào.
Hình ảnh đầu tiên mà Chúa Giêsu sử dụng là hạt cải. Tại vùng đất Palestine thời Chúa Giêsu, hạt cải được xem là loại hạt nhỏ nhất mà người nông dân gieo trồng. Nó nhỏ đến mức nếu không để ý kỹ, người ta có thể chẳng nhìn thấy nó, hoặc có thể vô tình phủi nó đi như một hạt bụi. Thế nhưng, chính trong cái dáng vẻ nhỏ bé, tầm thường ấy lại ẩn chứa một tiềm năng sống động phi thường. Khi được gieo xuống lòng đất, đón nhận hơi ẩm và dưỡng chất, hạt cải ấy nứt vỏ, đâm chồi và vươn lên mạnh mẽ. Từ một hạt mầm li ti, nó trở thành một cây to, cành lá xum xuê, đến nỗi chim trời có thể đến làm tổ và nương náu. Đây chính là hình ảnh sống động nhất về Nước Thiên Chúa và cũng là hình ảnh về chính cuộc đời và sứ mạng của Chúa Giêsu. Hãy nhìn vào máng cỏ Bêlem, nơi Con Thiên Chúa giáng trần. Có gì nhỏ bé và yếu ớt hơn một hài nhi nằm trong máng cỏ, giữa đêm đông lạnh giá, không một chút quyền lực hay vinh quang trần thế? Khởi đầu của công trình cứu chuộc nhân loại vĩ đại lại là một sự kiện âm thầm, lặng lẽ, hầu như không ai hay biết ngoại trừ vài mục đồng nghèo hèn. Hãy nhìn vào cuộc đời công khai của Chúa Giêsu, Ngài không chọn những bậc vĩ nhân, những nhà thông thái hay những người quyền cao chức trọng để xây dựng Giáo Hội. Ngài chọn mười hai ngư phủ thất học, quê mùa, đầy những khiếm khuyết và giới hạn. Nhóm mười hai người ấy so với đế quốc Rôma hùng mạnh thời bấy giờ chẳng khác nào một hạt cải bé nhỏ trước một khu rừng già. Thế nhưng, chính từ hạt cải Giêsu ấy, chính từ nhóm mười hai tông đồ nhỏ bé ấy, cây Giáo Hội đã vươn lên, lan rộng khắp hoàn cầu, che chở cho biết bao tâm hồn, trở thành nơi nương náu cho muôn dân muôn nước tìm về chân lý và tình yêu.
Bài học từ hạt cải nhắc nhở chúng ta đừng bao giờ coi thường những khởi đầu nhỏ bé. Trong đời sống đức tin cũng như trong hành trình phục vụ, chúng ta thường dễ rơi vào cám dỗ nản lòng khi thấy những nỗ lực của mình dường như quá nhỏ bé so với nhu cầu bao la của thế giới, hoặc khi thấy kết quả công việc không được như ý muốn. Chúng ta mong muốn thấy ngay những thành quả rực rỡ, những thay đổi ngoạn mục. Nhưng Thiên Chúa lại làm việc theo cách của hạt cải. Ngài kiên nhẫn, âm thầm và tiệm tiến. Một lời cầu nguyện ngắn ngủi nhưng chân thành, một nụ cười cảm thông, một cái bắt tay chia sẻ, một sự hy sinh thầm lặng mà không ai hay biết, tất cả đều là những hạt cải của Nước Trời. Có thể hôm nay chúng ta chưa thấy cây cao bóng cả, nhưng sức sống của Thiên Chúa đang âm thầm hoạt động trong những điều nhỏ bé đó. Mỗi cử chỉ yêu thương chúng ta gieo xuống, dù nhỏ nhặt đến đâu, cũng không bao giờ là vô ích. Nó mang trong mình mã gen của sự sống vĩnh cửu. Có thể chúng ta gieo, người khác tưới, nhưng chính Thiên Chúa mới làm cho lớn lên. Cây Nước Trời không mọc lên sau một đêm, nó cần thời gian, cần sự kiên nhẫn và cần niềm tin tưởng tuyệt đối vào quyền năng của Thiên Chúa.
Hơn nữa, hình ảnh cây cải lớn lên để chim trời đến nương náu còn gợi mở cho chúng ta về tính chất đón nhận và bao dung của Nước Thiên Chúa. Giáo Hội, cộng đoàn của những người tin, được mời gọi trở thành một cây to bóng mát, nơi mà mọi người, đặc biệt là những người nghèo khổ, những kẻ bị xã hội loại trừ, những tâm hồn tan nát, có thể tìm thấy sự bình an, che chở và nương tựa. Nếu cộng đoàn của chúng ta, giáo xứ của chúng ta, gia đình của chúng ta không mang lại sự bình an và yêu thương, thì cái cây ấy dẫu có to lớn bề ngoài cũng chỉ là một cái cây khô cằn, thiếu sức sống. Sức sống thật sự của hạt cải Nước Trời được đo lường bằng khả năng yêu thương và đón nhận tha nhân.
Chuyển sang hình ảnh thứ hai, Chúa Giêsu ví Nước Thiên Chúa như men trong bột. Nếu hạt cải nói lên sự phát triển từ nhỏ đến lớn, từ bên ngoài, thì men lại diễn tả sự biến đổi từ bên trong. Men là một lượng rất nhỏ so với ba thúng bột. Một khi men đã được trộn vào bột, nó dường như biến mất, không còn ai nhìn thấy men đâu nữa. Nó tan biến, hòa lẫn hoàn toàn vào khối bột. Nhưng chính sự “biến mất” ấy lại là lúc men hoạt động mạnh mẽ nhất. Nó làm cho cả khối bột dậy lên, thay đổi hoàn toàn chất lượng của bột, biến bột sống thành tấm bánh thơm ngon. Đây là hình ảnh tuyệt đẹp về sự hiện diện và tác động của người Kitô hữu trong lòng thế giới. Người Kitô hữu không được mời gọi để tách biệt khỏi thế giới, co cụm lại trong những “ốc đảo” an toàn của riêng mình, nhưng được sai đi để hòa mình vào dòng chảy của cuộc sống, đi vào mọi ngõ ngách của xã hội, văn hóa, kinh tế và chính trị. Như men, chúng ta phải hiện diện ngay trong lòng đời, chia sẻ những vui buồn, lo âu và hy vọng của con người thời đại.
Sức mạnh của men không nằm ở chỗ nó ồn ào hay phô trương, mà nằm ở khả năng lan tỏa và biến đổi. Một chút men yêu thương có thể làm dậy lên cả một khối bột hận thù. Một chút men trung thực có thể làm dậy lên cả một khối bột gian dối. Một chút men hy vọng có thể làm dậy lên cả một khối bột thất vọng. Sự hiện diện của người Kitô hữu phải mang lại một “chất” mới cho môi trường sống xung quanh. Tại nơi làm việc, trong trường học, ngoài chợ đời, hay trong chính gia đình, chúng ta có đang là men tốt làm dậy lên sự tử tế, công bằng và bác ái không? Hay chúng ta lại để cho khối bột của thế gian – với những toan tính, ích kỷ, lọc lừa – làm mất đi phẩm chất men của mình? Có một thực tế đáng buồn là đôi khi men đã bị chai lì, mất đi hoạt tính, khiến cho khối bột vẫn cứ trơ ra, lạnh lẽo và vô hồn. Lời Chúa hôm nay là một lời cảnh tỉnh để chúng ta kiểm điểm lại phẩm chất men trong đời sống đạo của mình. Men muốn hoạt động thì men phải tươi mới, phải có sức sống. Người Kitô hữu muốn biến đổi thế giới thì phải có sức sống của Chúa Kitô trong mình. Chúng ta không thể cho đi cái mà chúng ta không có. Nếu đời sống nội tâm của chúng ta nghèo nàn, nếu mối tương quan của chúng ta với Chúa lỏng lẻo, thì chúng ta chỉ là thứ men giả, men chết, không thể làm dậy bột được.
Sự biến đổi của men cũng là một quá trình âm thầm và từ tốn. Không ai nghe thấy tiếng men làm việc, không ai thấy sự chuyển động của bột bằng mắt thường ngay lập tức. Nhưng sau một đêm, kết quả thật rõ ràng. Công cuộc loan báo Tin Mừng cũng vậy. Nó không phải là những chiến dịch rầm rộ, những khẩu hiệu hô hào, mà là sự thẩm thấu của các giá trị Tin Mừng vào lòng văn hóa và xã hội qua đời sống chứng tá cụ thể của mỗi người tín hữu. Đó là người mẹ dạy con làm dấu thánh giá, là người cha sống trung thực trong buôn bán, là người trẻ dám nói không với tệ nạn, là người già âm thầm lần chuỗi Mân Côi cầu nguyện cho thế giới. Những việc làm ấy xem ra chẳng có gì to tát, chẳng ai hay biết, nhưng đó chính là men đang làm dậy bột, đang âm thầm đẩy lùi bóng tối và gieo rắc ánh sáng của Nước Trời.
Chúa Giêsu mời gọi chúng ta hãy có cái nhìn đức tin để nhận ra Nước Thiên Chúa đang hiện diện và lớn mạnh ngay giữa những khó khăn, thử thách và cả những đổ vỡ của cuộc đời. Đừng bao giờ đánh mất hy vọng khi nhìn thấy sự dữ dường như đang thắng thế, hay khi thấy Giáo Hội dường như đang yếu đi trước những làn sóng thế tục. Sức mạnh của Nước Trời không lệ thuộc vào số lượng hay quyền lực trần thế, mà lệ thuộc vào quyền năng của Thiên Chúa và sự cộng tác khiêm tốn của con người. Hạt cải vẫn đang mọc, men vẫn đang dậy, dù mắt thường chúng ta không nhìn thấy. Thiên Chúa vẫn đang làm việc không ngơi nghỉ để dẫn đưa lịch sử nhân loại về đích điểm của tình yêu.
Mỗi người chúng ta hãy tự hỏi: Tôi đang là loại hạt giống nào? Tôi đang gieo gì vào mảnh đất tâm hồn mình và mảnh đất cuộc đời này? Tôi đang là loại men nào trong khối bột của gia đình và xã hội? Ước gì mỗi người chúng ta dám chấp nhận trở nên bé nhỏ như hạt cải, dám chấp nhận tiêu hao đi như men, để Nước Thiên Chúa được hiển trị, để tình yêu của Chúa được lan tỏa và để cuộc đời này trổ sinh hoa trái của niềm vui và hạnh phúc đích thực. Xin Chúa ban thêm đức tin và lòng mến cho chúng ta, để chúng ta kiên trì gieo trồng và tin tưởng vào mùa gặt bội thu mà Chúa đã hứa ban.
Lm. Anmai, CSsR
