Thứ Ba Tuần IV Phục Sinh : CHÚA LÀ CỬA VÀ LÀ MỤC TỬ TỐT LÀNH

Thứ Ba Tuần IV Phục Sinh

Thánh Phêrô Chanel; Thánh Louis Grignion de Montfort

Tin Mừng: Ga 10,22-30

CHÚA LÀ CỬA VÀ LÀ MỤC TỬ TỐT LÀNH

Lời Chúa mà chúng ta vừa lắng nghe hôm nay, trích từ Tin Mừng theo thánh Gioan, chương 10, mở ra trước mắt chúng ta một trong những hình ảnh thiêng liêng và thân thuộc nhất của đức tin Kitô giáo: hình ảnh Mục Tử và đoàn chiên, hình ảnh Chuồng Chiên và Chiếc Cửa. Đây không chỉ là một ẩn dụ giản dị về nông nghiệp hay chăn nuôi, mà là một mặc khải sâu sắc về căn tính của Đức Giêsu Kitô và mối quan hệ cứu độ mà Ngài thiết lập với từng người chúng ta. Đức Giêsu tuyên bố một chân lý kép: Ngài là Mục Tử nhân lành, và Ngài cũng chính là Chiếc Cửa dẫn vào sự sống.

Trước hết, chúng ta chiêm ngắm khung cảnh của Chuồng Chiên. Đức Giêsu nói: “Thật, tôi bảo thật các ông: Ai không đi qua cửa mà vào ràn chiên, nhưng trèo tường mà vào, người ấy là kẻ trộm, kẻ cướp.” Chuồng chiên trong đêm tối là nơi trú ẩn, là biểu tượng của sự an toàn và cộng đoàn. Nó đại diện cho Hội Thánh, cho vương quốc của Thiên Chúa, và sâu xa hơn, cho trái tim và lương tâm mà Chúa đã thiết lập để bảo vệ đời sống thiêng liêng của chúng ta. Vấn đề không phải là làm sao để vào được, nhưng là vào bằng cách nào. Phương pháp tiếp cận quyết định bản chất của người vào. Kẻ trộm, kẻ cướp luôn tìm cách lẩn tránh quy tắc, đi đường tắt, xâm nhập bằng bạo lực hoặc lén lút.

Hành động trèo qua tường cho thấy một ý đồ xấu xa, một sự bất hợp pháp ngay từ đầu. Kẻ trộm không quan tâm đến sự an nguy của chiên, chỉ quan tâm đến lợi ích riêng, đến sự hủy diệt. Trong đời sống thiêng liêng, những kẻ trèo tường là những ai rao giảng giáo lý sai lạc, dùng quyền lực tôn giáo để trục lợi, hoặc tìm cách chiếm đoạt tâm hồn người khác mà không thông qua con đường đã được Chúa Giêsu thiết lập. Đó là những cám dỗ, những ý thức hệ thế gian, những lời hứa hão huyền của vật chất và danh vọng, những thứ lén lút trèo vào trái tim chúng ta để cướp đi sự bình an và niềm tin chân thật.

Trái lại, Mục Tử đích thực đi qua Cửa. Điều này khẳng định sự hợp pháp, sự ủy nhiệm từ Thiên Chúa Cha, và mục đích thuần khiết là phục vụ và yêu thương. “Ai qua cửa mà vào, người ấy là Mục Tử.” Đối với Mục Tử, người giữ cửa mở cửa, và chiên lắng nghe tiếng Ngài. Hình ảnh này nói lên một sự hài hòa thần linh: có sự đồng thuận từ Thiên Chúa (người giữ cửa mở), và có sự đáp lại từ tạo vật (chiên nghe tiếng). Người giữ cửa, trong bối cảnh Tin Mừng, có thể được hiểu là Thánh Thần, Đấng mở lòng chúng ta để nhận ra và tin vào Đức Giêsu, hoặc là các vị được Chúa ủy thác canh giữ mầu nhiệm đức tin.

Mối quan hệ giữa Mục Tử và chiên không phải là một mối quan hệ chủ tớ xa cách, mà là một tình thân mật sâu sắc, được xây dựng trên sự hiểu biết cá vị và tin tưởng tuyệt đối. Đức Giêsu khẳng định: “Mục Tử gọi đích danh từng con chiên của mình mà dẫn ra.” Sự “gọi tên” là hành động của tình yêu tạo dựng và cứu chuộc. Nó vượt xa sự phân loại chung chung, đi thẳng vào bản chất độc nhất của mỗi người. Chúa Giêsu biết chúng ta không chỉ là một phần tử trong cộng đoàn, mà là một cá nhân với những nỗi niềm, ơn gọi, và lịch sử riêng. Ngài gọi tên tôi, Ngài gọi tên bạn.

Sự đáp trả của chiên là một bài học tuyệt vời về lòng tin. Chiên theo Mục Tử vì chúng “nhận biết tiếng Ngài.” Việc nhận biết tiếng Mục Tử đòi hỏi một sự tập luyện liên tục: lắng nghe Lời Chúa qua Kinh Thánh, qua Bí Tích, qua Huấn quyền Hội Thánh, và qua tiếng nói lương tâm. Trong thế giới đầy rẫy tiếng ồn ào và những lời mời gọi hấp dẫn, khả năng phân định giọng nói của Mục Tử Giêsu trở thành kỹ năng sinh tồn thiêng liêng quan trọng nhất. Phải có một sự thinh lặng nội tâm, một sự gắn bó mật thiết mới có thể phân biệt được đâu là giọng nói ấm áp, chân thật của Mục Tử, và đâu là tiếng kêu giả dối, lạnh lùng của kẻ lạ.

“Chiên không đi theo người lạ, nhưng sẽ chạy trốn, vì chúng không nhận ra tiếng người lạ.” Kẻ lạ ở đây là bất cứ điều gì dẫn chúng ta ra khỏi tình yêu và chân lý của Đức Giêsu. Đó có thể là thuyết tương đối, là sự thỏa hiệp với tội lỗi, là việc đặt tiền bạc, quyền lực, hay cái tôi lên trên Thiên Chúa. Khi chiên chạy trốn kẻ lạ, đó là hành động bảo vệ bản năng của đức tin. Lòng tin chân thật có một sự nhạy cảm bẩm sinh để nhận biết và từ chối những gì không thuộc về Mục Tử.

Đức Giêsu không dừng lại ở vai trò Mục Tử, Ngài còn đi xa hơn trong mặc khải khi Ngài tuyên bố: “Thật, tôi bảo thật các ông: Tôi là cửa cho chiên ra vào.” Đây là một sự chuyển đổi ẩn dụ mang tính quyết định. Mục Tử là người dẫn dắt, nhưng Chiếc Cửa lại là Con Đường, là Phương Tiện duy nhất để được cứu độ và sống dồi dào. Nếu Mục Tử là Tình Yêu đang dẫn đường, thì Chiếc Cửa là con đường Tình Yêu ấy phải đi qua.

Ngài là Cửa, nghĩa là Ngài là lối vào sự hiệp thông với Thiên Chúa Cha. Không ai đến được với Cha mà không qua Ngài. Ngài là tiêu chuẩn duy nhất để đánh giá mọi hành động, mọi lời rao giảng, mọi sự tìm kiếm của chúng ta. Mọi chân lý, mọi ơn cứu độ phải đi qua Cửa Giêsu Kitô. Nếu chúng ta cố gắng tự tạo ra con đường cứu rỗi riêng, tự xây cho mình một lối đi tắt, thì chúng ta đang hành động như kẻ trộm, đang tự lừa dối mình.

Chính nhờ đi qua Cửa Giêsu Kitô mà chúng ta đạt được sự cứu rỗi: “Ai qua tôi mà vào thì sẽ được cứu.” Sự cứu rỗi này không phải là một sự thoát ly tiêu cực khỏi sự trừng phạt, mà là một sự gia nhập tích cực vào đời sống của Thiên Chúa. Hơn nữa, sự cứu rỗi này đi kèm với một lời hứa kép thật tuyệt vời: “người ấy sẽ ra vào và tìm được đồng cỏ.”

“Ra vào” gợi lên hình ảnh tự do và sự sống dồi dào. “Vào” là tìm thấy nơi trú ẩn an toàn, là ở lại trong tình yêu của Chúa, là hấp thụ ơn sủng qua các Bí Tích. “Ra” là được sai đi, là mang tình yêu và chân lý của Chúa ra thế giới, là sống cuộc đời truyền giáo, làm chứng tá. Người đi qua Cửa Giêsu Kitô vừa có một đời sống nội tâm sâu sắc, vừa có một đời sống hoạt động tích cực, không còn bị giam hãm trong sợ hãi hay bị ràng buộc bởi luật lệ, mà được giải phóng để yêu thương và phục vụ.

Và khi ra vào, chúng ta “sẽ tìm được đồng cỏ.” Đồng cỏ là biểu tượng của sự sống, sự nuôi dưỡng, sự thỏa mãn thiêng liêng. Chúa Giêsu không chỉ hứa một cuộc sống đủ ăn đủ mặc về mặt tinh thần, mà là một cuộc sống được phong phú hóa, được no đầy bởi Lời Chúa và Thánh Thể, bởi sự hiểu biết về Thiên Chúa. Đồng cỏ đó chính là Nước Trời, được nếm trải ngay từ bây giờ trong đời sống ân sủng.

Sự tương phản giữa Mục Tử và kẻ trộm đạt đến đỉnh điểm ở câu kết luận của đoạn Tin Mừng này, làm sáng tỏ mục đích căn bản của mỗi bên: “Kẻ trộm chỉ đến để mà ăn trộm, giết hại và phá hủy.” Ba hành động này mô tả trọn vẹn bản chất và mục đích của tội lỗi và của kẻ thù linh hồn chúng ta, ma quỷ.

• Ăn trộm (Steal): Nó cướp đi ơn sủng, niềm vui, sự bình an, cướp đi thời gian và ơn gọi mà Chúa đã ban cho ta. Nó làm cho chúng ta sống trong sự thiếu thốn nội tâm, luôn tìm kiếm sự thỏa mãn bên ngoài.

• Giết hại (Slaughter): Nó làm tổn thương các mối quan hệ, giết chết sự vô tội, và tệ hơn, giết chết sự sống thần linh, khiến lương tâm chai lỳ và đức tin nguội lạnh.

• Phá hủy (Destroy): Nó hủy hoại tương lai vĩnh cửu, phá vỡ công trình của Thiên Chúa trong chúng ta, đẩy chúng ta vào tuyệt vọng và hư vô. Mục đích của kẻ trộm chỉ là mang đến cái chết, cả về thể xác lẫn tinh thần.

Thế nhưng, Đức Giêsu đối lập mục đích hủy diệt đó bằng một mục đích tối thượng: “Còn tôi đến để cho chiên được sống và sống dồi dào.” Đây là lời hứa cứu độ tột cùng và là lý do Ngài nhập thể. Ngài đến để đưa chúng ta từ sự chết đến sự sống, từ sự thiếu thốn đến sự dồi dào.

“Sống dồi dào” (Zoe Perissos trong tiếng Hy Lạp) không chỉ là sự sống vĩnh cửu sau này, mà còn là một chất lượng sống khác biệt ngay từ bây giờ. Đó là sống với ân sủng, sống trong sự tự do của con cái Thiên Chúa, sống biết yêu thương đến mức hiến dâng, sống trong hy vọng không bao giờ tắt. Cuộc sống dồi dào này được biểu hiện trong niềm vui vượt qua thử thách, trong lòng quảng đại tha thứ, trong sự kiên trì cầu nguyện, và trong việc dấn thân phục vụ người nghèo và người đau khổ. Đó là cuộc sống mà nơi đó Thiên Chúa là trọng tâm và mọi sự đều tìm thấy ý nghĩa viên mãn.

Để có thể sống dồi dào, chúng ta phải liên tục quay về với hai căn tính của Đức Giêsu: Mục Tử và Chiếc Cửa.

Thứ nhất, chúng ta phải ý thức mình là chiên, cần Mục Tử. Trong cuộc sống hàng ngày, chúng ta phải tự vấn: tôi đang lắng nghe tiếng ai? Tôi đang để ai dẫn dắt? Lời khuyên của bạn bè, tiếng nói của truyền thông, sự thúc đẩy của dục vọng, hay là Giọng Nói dịu dàng và kiên định của Mục Tử Giêsu? Hãy dành thời gian cho sự thinh lặng và cầu nguyện, nơi mà tiếng Chúa được tỏ bày rõ ràng nhất. Chỉ khi đó, chúng ta mới nhận ra được mưu chước của kẻ trộm, những lời nói ngọt ngào nhưng chứa đầy độc tố, những con đường dễ dãi nhưng dẫn đến vực sâu.

Thứ hai, chúng ta phải kiên quyết đi qua Cửa Giêsu Kitô. Mọi việc làm, mọi quyết định của chúng ta phải được thẩm định qua lăng kính của Ngài. Tôi có đang hành động nhân danh tình yêu, nhân danh sự thật mà Đức Giêsu đã mạc khải không? Hay tôi đang đi đường vòng, cố gắng hợp lý hóa những sai trái của mình? Đi qua Cửa Giêsu có nghĩa là sống các giới răn, sống tinh thần Tám Mối Phúc Thật, sống mầu nhiệm Thập Giá và Phục Sinh của Ngài.

Cuộc đời Kitô hữu là một hành trình liên tục ra vào Chuồng Chiên. Chúng ta vào để được nuôi dưỡng, để nghỉ ngơi trong tình yêu vô điều kiện của Chúa (đồng cỏ xanh tươi). Và chúng ta ra để làm chứng, để mang chính sự sống dồi dào đó đến cho thế giới đang đói khát (sự rao giảng Tin Mừng). Khi ra, chúng ta không sợ hãi vì biết rằng Mục Tử vẫn luôn đi trước, và Chiếc Cửa an toàn vẫn luôn rộng mở chờ đợi chúng ta trở về.

Lời hứa về sự sống dồi dào của Đức Giêsu là lời mời gọi mỗi người chúng ta từ bỏ những lối đi cũ kỹ, những sự đeo bám tội lỗi, để hoàn toàn phó thác vào sự dẫn dắt của Ngài. Chúng ta không được phép thỏa mãn với một cuộc sống nửa vời, một đức tin hời hợt. Chúa muốn chúng ta sống trọn vẹn, sống đầy tràn, sống viên mãn, cả trong những niềm vui và cả trong những thập giá. Ngài là Mục Tử Nhân Lành đã hiến mạng vì chiên, và Ngài là Cửa duy nhất dẫn chúng ta đến nguồn sống vô tận của Thiên Chúa Cha.

Vậy, ước gì mỗi ngày sống của chúng ta đều là một lời đáp trả cho tiếng gọi đích danh của Mục Tử Giêsu, và là một bước đi can đảm qua Chiếc Cửa là chính Ngài, để chúng ta và những người xung quanh chúng ta cùng được hưởng trọn vẹn sự sống dồi dào mà Ngài đã đổ máu để ban tặng. Amen.

Lm. Anmai, CSsR